samsun.city

Şehrin İnternet Adresi

ARAŞTIRMA

Son Selçuklu Başkenti: Samsun

Konuyla İlgili Soru-Cevap Bölümü

Soru: Tarihteki son Selçuklu devleti hangisidir? Anadolu Selçuklu mudur?

Cevap: Tarihteki son Selçuklu devleti, 1308 yılında yıkılan Anadolu Selçuklu Devleti (Türkiye Selçuklu Devleti) olmuştur. Son Sultan “II. Gıyaseddin Mesud”un 1308 yılında ölümüyle devlet resmen sona ermiştir. Yıkılış Nedeni ise şöyledir; Kösedağ Savaşı (1243) sonrasında Moğol baskısı artmış ve Anadolu’da Anadolu Selçuklu Devleti siyasi otoritesini tamamen yitirerek parçalanmıştır.

Soru: Son Selçuklu başkenti hangi şehir sayılır? Samsun diyebilir miyiz? Çünkü Anadolu Selçuklu Devleti’nin elde kalan son toprakları bugünkü Samsun sınırları içerisini gösteriyor.

Cevap: Hayır.

Soru: O zaman şunu söyleyebilir miyiz; Selçuklu yıkılmadan evvel elden çıkan son toprakları, günümüzdeki Samsun şehrinin toprakları içinde mi kalıyordu?

Cevap: Hayır.

Soru: Selçuklu’nun yıkıldıyı aylarda, elde kalan son toprakları bugünkü hangi Türkiye Cumhuriyeti illeri sınırları içindeydi?

Cevap: Hayır, Samsun değil.

Soru: Öyleyse, neden son Selçuklu şehzadesinin mezarı Samsun’da?

Cevap: Anadolu Selçuklu Devleti, Karadeniz ticaretini güvenceye almak ve Trabzon Rum İmparatorluğu ile Cenevizlilere karşı sınırları korumak için Samsun ve çevresine uç beyleri ve hanedan mensuplarını (şehzadeleri) tayin etmiştir. Samsun’da yatan hanedan mensubu (Kılıç Arslan soyundan geldiği kabul edilen Şehzade), merkezde taht mücadelesi veya Moğol baskısı yaşanırken bölgenin savunması ve yönetimiyle görevlendirilmiş bir uç yöneticisidir. Selçuklu’nun son döneminde Moğol (İlhanlı) tahakkümü artınca, iktidar mücadelesini kaybeden veya Moğol baskısından kaçan bazı Selçuklu şehzadeleri merkezeden (Konya/Sivas) uzaklaşıp sadık Türkmen boylarının bulunduğu uç bölgelerine (Samsun, Sinop, Kastamonu gibi) sığınmışlardır. Samsun’daki şehzade de devlet yıkılış sürecindeyken merkezin karmaşasından uzak bu uç bölgesinde vefat etmiş veya şehit olmuştur. Selçuklu idari yapısında hanedan üyelerinin uç valiliklerinde görev yapması veya devletin çöküş kargaşasında sınır boylarına çekilerek orada yaşamlarını yitirmelerini, sığınacak güvenli böyle olarak Samsun topraklarını, Selçuklu’nun son başkenti adlandırabiliriz yorumu yapılabilir.

Konuyla İlgili Olabilecek Bazı Kaynak İnternet Sayfaları

Liste:

Konuyla İlgili Olabilecek Bazı Anahtar Kelimeler, İfadeler, Başlıklar ve Tanımlar

Konu Başlıkları:

  • Son Selçuklu Başkenti: Samsun
  • Selçuklu’nun Son Kalesi: Samsun
  • Selçuklu’nun Son Başkenti: Samsun

İlgili Tanımlar:

  • Anadolu Selçuklu Devleti’nin son yönetim merkezi Samsun’dur. Selçuklu son nefesini bu topraklarda, Samsun’da vermiştir.
  • Selçukluların Samsun’da ne işi var?

Konuyla İlgili Bazı Önemli Bilgiler

Son Selçuklu Sultanı: Gıyaseddin Mesut

  • II. Gıyaseddin Mesud 1308’de Samsun’da öldüğünde Anadolu Selçuklu Devleti tamamen yıkıldı.

Gevher Nesibe Hatun

  • Canik’te Gevher Nesibe Hatun Sokak bulunmaktadır.

Sultan olmayan, Gıyaseddin Mesut’un oğlu: Sultan Taceddin Altunbaş

  • Son Selçuklu Sultanı Sultan Gıyaseddin Mesut’un oğlu Sultan Taceddin Altunbaş’tır. Şu adresten (Sultan Mes’ud’un şehzadesi Gazi Çelebi’nin Amasya’ya tabi Havza Simre’sine bağlı Umurbey, diğer adıyla Şeyh Safi köyündeki türbesi) ayrıntılı bilgi edinebilirsiniz: ktb.gov.tr
  • Taceddin Altunbaş, son Anadolu Selçuklu Sultanı Gıyaseddin II. Mesud’un oğludur. Sultana ait vakfiyeden yola çıkarak Altunbaş’ın Simre hükümdarı olarak Amasya ve çevresinde hüküm sürdüğü anlaşılmaktadır. Sultan, 1356-57 yılında vefat edince mezarı Amasya’ya bağlı Havza Umurbey Köyü’ne gömülmüştür.
  • Mezarı; Havza’nın 5 kilometre batısında Şeyh Safi Köyü’ne ait köy mezarlığı içerisinde bulunmaktadır.
  • Google Haritalar Navigasyon Konumu: goo.gl

Konuyla İlgili Varılabilecek Bazı Kanılar

Liste:

  • Türk tarihinin en büyük İmparatorluklarından birisi olan Selçuklu İmparatorluğu’nun son başkenti Samsun şehridir.

Konuyla İlgili Bazı Diğer Kaynaklar

Liste:

  • youtube.com – SON SELÇUKLU SULTANININ UNUTULAN İZLERİ BAKIN NEREDE ? / Samsun Müzesi / Talha Uğurluel
  • medyamit.com.tr – ANADOLU SELÇUKLU’NUN SON BAŞKENTİ SAMSUN Kaynak Linki = https://www.medyamit.com.tr/makale/anadolu-selcuklunun-son-baskenti-samsun-286
  • kayseri.bel.tr – Gevher Nesibe Medresesi, Türbesi ve Çeşmesi
  • ktb.gov.tr – Şeyh Savcı ve Sultan Altunbaş Türbesi (Havza’da)
  • evliyalar.net – Samsun Evliyaları

Soru-Cevap: